barometer.am-ը գրում է. Հաճախ հեռուստատեսային "դեմքերի" մասին դատելիս, նրանց բազային մասնագիտությանը վերջին պլանում ենք անդրադառնում: Այնինչ, շատ դեպքերում հենց մասնագիտական որակներն են օգնում նրանց հասնել նշանակալի հաջողությունների: Արմեն Վարդանյանի հետ երկխոսությունը շոշափում էր նաև այս խնդիրը:
Ձեզ բոլորը գիտեն հեռուստատեսային "դեմք", բայց շատ քչերն են ճանաչում որպես սոցիոլոգ, կոնֆլիկտաբան: Շատ եք հեռացել Ձեր մասնագիտությունից.
Ասում են սոցիոլոգները հասարակության բժիշկներն են, գուցե ասում են մեզ ոգևորելու համար, բայց դրա մեջ ճշմարտության հատիկ, կարծես, կա: Սոցիոլոգիան շատ լայն գիտություն է, այն ուսումնասիրում է ամեն ինչ` սկսած մարդկանց միջանձնային հարաբերություններից, ընտանիքի դերից մինչև ավելի գլոբալ խնդիրներ: Գիտեք, հիմա շատ մեծ երանությամբ եմ հիշում, որ Համալսարանում կոնֆլիկտոլոգիայի ամբիոնը ստեղծվեց և ձևավորվեց նաև իմ շատ համեստ ջանքերով: Մինչև Ազգային բանակ զորակոչվելն այնտեղ աշխատել եմ:
Որքանով են համատեղելի, հեռուստահաղորդավարի աշխատանքն ու Ձեր մյուս երկու մասնագիտությունները:
Յուրաքանչյուր հաղորդավար, պրոդյուսեր, սցենարիստ որևէ պրոյեկտ սկսելուց առաջ` ինչպես սոցիոլոգը, ունենում է հիպոթեզ, այսինքն նախապես ուսումնասիրում է. ինչը` ինչպես պետք է լինի, ինչ կարծիքներ կան տվյալ թեմայի կամ իրադարձության շուրջ: Համատեղելի է հենց այնքանով, որ հնարավորություն է տալիս հստակ իմանալ, թե ինչ է հարկավոր անել, որպեսզի համապատասխան ռեյտինգ ապահովես, բայց նաև դրա մեջ չկորցնես քո "եսը": Ես իմ հաղորդումներում, եթե ասեմ ներկայացուցչական հարցումներ եմ անցկացրել` կստեմ, բայց որոշ շրջանակներում հենվելով այլոց կարծիքների վրա կարողացել եմ հասկանալ՝ ինչ են մարդիկ մտածում, և առհասարակ, ինչ է անհրաժեշտ:
Մի առիթով Լյուդմիլա Հարությունյանը բնորոշելով մեր հասարակությանը, կարճ տվեց նրա վիճակի նկարագրությունը` "մեր հասարակությունը հիվանդ է": Դուք համամի՞տ եք այս բնորոշմանը, եթե այո ապա ինչ հիվանդություն է դա և որպես սոցիոլոգ` հասարակության բժիշկ ինչ դեղատոմսեր կառաջարկեիք:
Ես չգիտեմ առողջ հասարակություն եղել է, թե ոչ, նույնիսկ Պլատոնի առաջարկած տարբերակներում էլ միշտ չէ, որ այդպես է եղել: Առողջ հասարակություն ընդհանրապես չի կարող լինել, եթե մեր ժամանակաշրջանը դիտարկենք, խնդիրներ կան ամենուր: Նույն ԱՄՆ-ում, կամ Նորվեգիայում, որոնք անհամեմատ ավելի զարգացած երկրներ են, տարբեր ահաբեկչություններ են լինում, մարդկանց ճակատագրեր են խեղվում: Հիվանդությունները շատ են, անձամբ ես ինձ համար, որպես դեղատոմս ընտրել են Հայաստանում ապրելը: Աշխատում եմ անտարբեր չլինել, անտարբերությունը սարսափելի մի երևույթ է և՛ մի հասարակության մեջ, որտեղ ամեն ինչ կարգին է, և՛ այնտեղ, որտեղ տրամագծորեն հակառակ վիճակն է:
Հիմա կոնֆլիկտն ավելի շատ հասարակություն-իշխանություն հարթության վրա է, թե՞ բուն հասարակության ներսում:
Հասարակության և իշխանության միջև կոնֆլիկտ միշտ էլ կա, և լինելու է: Դա պայմանավորված է տարբեր պատճառներով` սկսած հասարակ սոցիալական կեցությունից մինչ ավելի գլոբալ հարցեր: Սա, սակայն ամենևին չի նշանակում, որ մենք խնդիրներ չունենք ինքներս` մեր մեջ: Մեր՝ հայերիս մեջ կա խնդիր` շատ ենք անհատականացված: Տարբեր հարցերում մեր անհատական կարծիքն ունենալը պարտադիր պայման է մեզ համար: Այն հզոր զենք է, մեր անհատականության անբաժանելի մասը: Մեր հասարակության մեջ նաև ինչ-որ բանի նկատմամբ պատասխանատվություն ունենալու խնդիր կա: Մենք բոլորս ամեն ինչ գիտենք, ամեն ինչ կարող ենք, բայց միաժամանակ` ոչ մի խնդիր չի լուծվում կամ լուծվում է այնքանով, որքանով: Մի տեսակ "կիսատպռատիզմ" կա ամենուր:
Մեր հասարակության մեջ ի՞նչ տեղ է զբաղեցնում մարդը, արդյոք կարող ենք ասել, որ մարդակենտրոն հասարակություն ունենք, թե՞ Հոբսյան "մարդը` մարդուն գայլ" մոդելն է աշխատում.
Էսպես, միանգամից այս հարցին պատասխանելը հեշտ չէ: Նախ, ինչ ասել է մարդակենտրոն հասարակություն. ես հասկանում են այսպես` հասարակություն, որտեղ գործում են հանուն մարդու սկզբունքներ, նորմեր, որտեղ մարդը բարձրագույն արժեք է և ոչինչ չի խոչընդոտում նրա ինքնաիրացմանն ու առաջընթացին: Այս տեսանկյունից, մեր հասարակությունն որոշակի խնդիրներ, այնուամենայնիվ ունի: Բայց մյուս կողմից այնքան էլ տեղին չէ Ձեր նշած Հոբսյան բանաձևի պրոյեկտումը մեր հասարակության վրա: Կարծում եմ մենք մի քիչ վեր ենք կանգնած դրանից, թեպետ այդ "գայլային" դրսևորումներն էլ քիչ չեն…
Նյութը՝ սկզբնաղբյուր կայքում
